Ο νωτιαίος μυελός περιβάλλεται από τρείς μήνιγγες οι οποίες από έξω προς τα μέσα, είναι η σκληρά μήνιγγα, η χοριοειδής και η υπαραχνοειδής. Ανάμεσα στις μήνιγγες υπάρχουν χώροι που είναι γεμάτοι με εγκεφαλονωτιαίο υγρό και μπορούν να αποτελέσουν στόχο έγχυσης διαφόρων ουσιών.
Στη δική μας πρακτική, η ενδοθηκική χορήγηση αφορά στον χώρο μεταξύ χοριοεδούς και υπαραχνοειδούς μήνιγγας, μετά από τοπική οσφυονωτιαία παρακέντηση. Κατά τη χορήγηση αυτή, επιλέγουμε την ουσία που θα χρειαστούμε, ανάλογα με την πάθηση που πρέπει να αντιμετωπίσουμε.
Η χορήγηση μπορεί να είναι δοκιμαστική, όπως στην περίπτωση της μορφίνης και της μπακλοφένης για την μετέπειτα εμφύτευση μόνιμης αντλίας πόνου ή σπαστικότητας. Μπορεί να είναι και με μία εφάπαξ δόση με ουσία όπως είναι η μεθοτρεξάτη για την αντιμετώπιση νοσημάτων όπως τα λεμφώματα και οι λεπτομηνιγγικές μεταστάσεις του κεντρικού νευρικού συστήματος.
Τα κύρια πλεονεκτήματα της ενδοθηκικής χορήγησης είναι ότι η δόση του φαρμάκου που απαιτείται είναι περίπου το ένα εκατοστό της δόσης που λαμβάνεται από το στόμα, με αποτέλεσμα να ελαχιστοποιούνται οι δοσοεξαρτώμενες παρενέργειες (δυσκοιλιότητα, υπνηλία, τοξικότητα), ενώ μεγιστοποιείται η δράση στο νευρικό σύστημα καθώς παρακάμπτεται ο αιματοεγκεφαλικός φραγμός.
Η χορήγηση με αυτή την τεχνική, μπορεί να μην είναι συνεχόμενη και δεν δημιουργεί πρόβλημα ανοχής και εξάρτησης στον ασθενή. Πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι αυτή η διαδικασία είναι αποτελεσματική στη μείωση του πόνου σε περισσότερο από το 80% των ασθενών με επιλεγμένο, πολύ καλό προφίλ από τον ειδικό ιατρό, ότι είναι κατάλληλος ο ασθενής.
Η ενδοθηκική χορήγηση φαρμάκων, εφαρμόζεται για την αντιμετώπιση παθήσεων όπως:
–Σπαστικότητα (Μετατραυματική, πολλαπλή σκλήρυνση, απομυελινωτική νόσος)
-Πολυκεντρικός πόνος
–Καρκινικός πόνος τα λεμφώματα και οι λεπτομηνιγγικές μεταστάσεις αλλά ικανοποιητικό προσδόκιμο επιβίωσης.
Η τοποθέτηση της συσκευής ενδορραχιαίας έγχυσης
Η επέμβαση για την εμφύτευση των καθετήρων συνεχούς υπαραχνοειδούς χορήγησης φαρμάκων πραγματοποιείται με τοπική ή με περιοχική ή με γενική αναισθησία, ανάλογα με τις ενδείξεις, στο χειρουργείο. Τοποθετείται ένας ειδικός καθετήρας ο οποίος συνδέεται με μία αντλία που επίσης εμφυτεύεται κάτω από το δέρμα. Η αντλία τροφοδοτείται και ανατροφοδοτείται ώστε να στέλνει στοχευμένα το φάρμακο.
Ο ασθενής είναι ξαπλωμένος στο πλάϊ και με 2 τομές, μια οσφυική για τον καθετήρα και μια στην περιοχή της κοιλιάς υποδόρια, για την αντλία. Τα δύο στοιχεία ενώνονται με χρήση περαστή, χωρίς τομή.
Ο ασθενής εξέρχεται συνήθως από την κλινική την επόμενη ημέρα. Η αντλία ρυθμίζεται από τον Νευροχειρουργό για την ποσότητα φαρμάκου που πρέπει να εκλύει ανάλογα με τις ανάγκες του ασθενούς και επανατροφοδοτείται με φάρμακο όταν αδειάσει.
Port ενδοθηκικής έγχυσης και ρεζερβουάρ omaya
Σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως στον καρκινικό πόνο όπου ο ασθενής δεν επιδέχεται την εμφύτευση αντλίας, υπάρχει η δυνατότητα τοποθέτησης ενός port που συνδέεται με καθετήρα ενδοθηκικής έγχυσης. Η τοποθέτηση γίνεται υπό μέθη, με τον ασθενή στο πλάι. Με τον τρόπο αυτό διενεργείται σε τακτική βάση, συνήθως ημερήσια, παρακέντηση του port και χορήγηση του φαρμάκου.
Η χρήση του ρεζερβουάρ omaya είναι πιο επεμβατική τεχνική και περιλαμβάνει την τοποθέτηση καθετήρα στο κοιλιακό σύστημα του εγκεφάλου μέσω κρανιοανάτρησης. Η επέμβαση γίνεται με αναισθησία .
Και με τις δύο τεχνικές ο ασθενής εξέρχεται συνήθως από την κλινική την επόμενη ημέρα.
Ο Νευροχειρουργός Δημ. Πέιος, είναι πιστοποιημένος ιατρός Πόνου (FIPP) από το Παγκόσμιο Ινστιτούτο Πόνου (WIP), διαθέτει ευρωπαϊκή πιστοποίηση πόνου (EFIC- EDPM-CPK), μεταπτυχιακό στην Αλγολογία (ΕΚΠΑ), πιστοποίηση στη χρήση διακρανιακού μαγνητικού ερεθισμού και είναι επίσημος εκπαιδευτής στις τεχνικές νευροδιέγερσης, ραδιοσυχνοτήτων, PLDD, Cryoablation.
